Olej silnikowy do diesla – jaki wybrać?

Oleje do silników Diesla

Nowoczesne oleje silnikowe są olejami uniwersalnymi. W praktyce oznacza to, że można jest stosować zarówno w silnikach benzynowych jak i w silnikach diesla. Wielu z nas zadaje sobie jednak pytanie, czy któryś olej do silników diesla nadaje się bardziej a któryś mniej? Postaramy się przybliżyć tę wcale nie taką oczywistą kwestię.

Każdy silnik do prawidłowej i bezawaryjnej pracy wymaga odpowiedniego smarowania. Gwarancją tego jest stosowanie tylko właściwego oleju silnikowego. Jego wybór często jednak sprawia nam na tyle dużo problemów, że postanowiliśmy zrobić o tym krótki artykuł.

Silniki diesla pomimo spadku ich popularności, wciąż bardzo często goszczą w naszych autach. Dobór odpowiedniego oleju silnikowego do diesla, jest o tyle trudny, ze nowsze diesle mają znacznie większe wymogi ze względu na zastosowanie zaawansowanych podzespołów, takich jak turbosprężarki, filtry cząstek stałych a także wielu dodatkowych elementów, które zwiększają ich wydajność, ale zarazem potrzebują lepszej ochrony. Taka sytuacja sprawia, że dobór oleju do silników diesla wcale nie jest takim prostym zadaniem.

Lepkość oleju

Na początek warto przyjrzeć się lepkościom olejów stosowanych w silnikach diesla. Lepkość oleju określana jest za pomocą tak zwanych klas lepkości SAE. Zapisuje się ją cyframi a także literą „w” pomiędzy nimi. Wartość zapisana przed literą „w” odnosi się do lepkości w niskich temperaturach. Zaś liczba znajdująca się po tej literze, określa jak lepki jest olej w wysokich temperaturach. Na rynku możemy znaleźć między innymi takie lepkości jak 0w20, 0w30, 5w30, 5w40, 10w40 czy też 15w40. Każda z tych lepkości może być wykorzystana w konkretnym silniku. Z racji tego, że parametr ten w dużym stopniu wpływa na ochronę silnika, należy pamiętać, aby trzymać się ściśle tego, co zaleca producent. Oczywiście często dzieje się tak, ze producent dopuszcza kilka lepkości i to spośród nich możemy wybrać idealny dla nas olej.

Częstym zjawiskiem spotykanym w naszym kraju jest zmiana lepkości oleju wraz z przebiegiem. Przykładowo samochód, który powinien jeździć na oleju 5w30 wraz z rosnącym przebiegiem przechodzi na 10w40 a czasami nawet na 15w40.  Takie postępowanie jest nieprawidłowe. Jeśli producent zalecał olej 5w30 to dany silnik powinien na takim oleju jeździć do końca swoich dni. Wyjątkiem jest sytuacja, w której silnik szykuje się do remontu. Wtedy wyjątkowo można zwiększyć lepkość oleju z nadzieją, że pozwoli to zredukować konsumpcję oleju przez silnik. Niestety taki zabieg nie zawsze przynosi pożądany skutek. Stosując niezalecany olej do naszego silnika narażamy się na jego szybsze zużycie bądź w późniejszym czasie awarię. Nieprawidłowo dobrany olej silnikowy do diesla może okazać się niewystarczająco „płynny” w wysokich temperaturach, a co za tym idzie nie będzie on mógł zapewnić odpowiedniego smarowania naszemu silnikowi. Każdy z nas pamięta, że olej wraz ze wzrostem temperatury staję co raz mniej lepki. Jednak w przypadku stosowania oleju 15w40 czy nawet 10w40 w silniku przystosowanym do np. oleju 5w30 może się okazać, że tak duża lepkość oleju nie pozawala idealnie chronić silnika.

            Jeśli już wiemy jakie lepkości dopuszcza producent dla naszego silnika, to powinniśmy wybierać tylko w obrębie tego co jest dozwolone. Powinniśmy wiedzieć, że czym niższa wartość znajdująca się po literze „w” tym olej ma mniejszą lepkość w wysokich temperaturach. Konsekwencją obniżonej lepkości jest uzyskanie mniejszego zapotrzebowania na paliwo przez dany silnik. Oleje PMO oparte o specjalną formułę pozwalają uzyskać jeszcze niższe zużycie paliwa. Związane jest to, ze zmniejszeniem tarcia panującego w silniku. A mniejsze tarcie, to zarazem większa ochrona silnika.

Jak często wymieniać olej w silniku diesla?

            Jest to chyba największa różnica o jakiej należy pamiętać eksploatując oleje silnikowe  w silniku diesla. Oleje stosowane w dieslach według ogólnie przyjętych zasad powinno wymieniać się tak samo często jak oleje w silnikach benzynowych. My podchodzimy do tego tematu zgoła inaczej. Zgodnie z przeprowadzonymi przez nas badaniami, oleje w silnikach wysokoprężnych powinno zmieniać się częściej. Związane jest to z dwoma zagadnieniami. Pierwszym z nich jest to, iż silniki diesla produkują znacznie więcej zanieczyszczeń od silników benzynowych. Głównymi zanieczyszczeniami znajdującymi się w tych silnikach jest sadza. Oczywiście to nie jest tak, że silniki benzynowe nie produkują sadzy. Produkują, ale znacznie mniej.  Dobry olej silnikowy to taki olej, który potrafi utrzymywać sadzę w formie zawiesiny. Jednak wszystko ma swoją graniczną pojemność. Nie można zakładać, że nawet najlepszy olej pomieści nieograniczoną ilość sadzy. Przy tym zagadnieniu warto wspomnieć o micie, który krąży w Internecie. Według którego, olej, który zmienił kolor w silniku diesla to zły olej. W rzeczywistości jest zupełnie odwrotnie. To właśnie czym lepszy olej silnikowy, tym szybciej zmienia kolor na czarny. Oznacza to, że taki olej lepiej czyści silnik i utrzymuje sadzę w postaci zawiesiny, a nie pozwala odkładać się jej na ścianach silnika.Drugą kwestią, dla której warto wymieniać olej w silniku diesla częściej jest obecność filtrów DPF. Co raz więcej aut poruszających się po naszych drogach posiada właśnie taki osprzęt, który co prawda poprawia jakość spalin, ale zarazem wpływa na olej znajdujący się w silniku. W momencie wypalania filtra DPF do komory spalania wtryskiwana jest większa dawka paliwa, która ma za zadanie podnieść temperaturę i umożliwić zajście procesu. Olej silnikowy w takiej sytuacji bardzo często rozcieńcza się niewielką ilością paliwa. W przypadku rzadkiej wymiany oleju, może dość do sytuacji, w której oleju napędowego w naszym oleju znajdzie się tak dużo, że spowoduje to obniżenie jego właściwości smarnych.

Oleje niskopopiołowe

Pisząc o silnikach diesla wyposażonych w filtr cząstek stałych DPF należy wspomnieć o bardzo ważnej kwestii. Otóż wybierając olej należy zwrócić uwagę na ilość związków siarki, jaka zawarta jest w danym oleju. Jak dobrze wiemy filtry cząstek stałych mają tendencję do zapychania się. Oleje silnikowe PMO wykonane w technologii Low SAPS są olejami specjalnie przeznaczonymi do tych celów. Są to oleje, które zawierają specjalne pakiety dodatków uszlachetniających, które nie powodują powstawania popiołów siarczanowych i fosforowych. Przykładem olejów, które przystosowane są do pracy z układami DPF to między innymi: PMO 5w30 C3 , PMO 5w40 C3 czy PMO 5w30 C3 Extreme. Każdy z tych olejów pozwala maksymalnie wydłużyć żywotność filtrów cząstek stałych.

olej silnikowy do diesla

Jaki olej do diesla z pompowtryskami?

Pompowtrysk to specjalne urządzenie do hydraulicznego wtrysku paliwa w silniku o zapłonie samoczynnym. Pompowtryskiwacz stanowi połączenie wtryskiwacza a także pompy tłoczącej paliwo. Zadaniem pompowtrysków jak sama nazwa wskazuje jest wtryskiwanie paliwa. Poprzez zastosowanie zaawansowanego układu należy stosować specjalny, dedykowany rodzaj oleju, który nie prowadzi do zużycia tego mechanizmu. Przykładem oleju, który spełnia taką rolę jest PMO 5w30 C3 z normą VW 504/507.

jaki olej silnikowy do diesla

Oleje LongLife, czy rzeczywiście rzadsza wymiana jest możliwa?

Na szczególną uwagę zasługują oleje określane mianem „LongLife”. Są to oleje, które faktycznie mają zwiększoną wytrzymałość i można wymieniać je rzadziej. Zazwyczaj producenci silników zalecają wymianę co koło 30 tysięcy kilometrów. W praktyce okazuje się, że zdecydowanie lepiej robić to trochę częściej. To jak długo można jeździć na danym oleju silnikowym zależne jest od wielu czynników. Najważniejszym z nich jest to jak dużo czasu samochód porusza się w ruchu miejskim. W przypadku takiej jazdy, olej degraduje się znacznie szybciej i wymaga częstszych wymian. Oleje PMO posiadają dodatki baz PAO, co zdecydowanie wydłuża żywotność takich olejów.

Jaki olej na lato a jaki na zimę?

            O tym jak lepki jest olej w niskich temperaturach decyduje parametr znajdujący się przed literą „w” np. SAE 5w40. Im niższa cyfra tym olej zachowuje swoją płynność w niższych temperaturach.

Każdy olej w ujemnej temperaturze będzie bardziej lepki od oleju w wysokiej temperaturze. Przy wyborze oleju na zimę należałoby wziąć pod uwagę oleje, które posiadają jak najniższy parametr znajdujący się przed „w” (oczywiście możemy wybierać tylko spośród tych olejów, które zaleca producent). W praktyce na zimę lepszy wyborem będzie olej 0w30 zamiast 5w30. Jednak w przypadku olejów PMO sprawa jest trochę łatwiejsza. Oleje te zawierają dodatki baz PAO (bądź są oparte wyłącznie o te bazy) dzięki czemu ich zakres temperaturowy jest tak szeroki, że nawet oleje 5w40 potrafią być płynne już w temperaturze minus 60 stopni. W praktyce oznacza to, że jeśli producent nie dopuszcza oleju 0w40, a zależy nam na dużej płynności oleju w niskich temperaturach, to bez problemu możemy kupić np. PMO 5w40 Extreme, którego temperatura płynięcia będzie niezwykle niska. Pozwala to mieć pewność, że unikniemy suchych startów, a nasz silnik już od samego początku będzie miał odpowiednie smarowanie.

W przypadku wyboru oleju na sezon letni sprawa jest dużo prostsza. Tak naprawdę każdy dobry olej poradzi sobie z wysokimi temperaturami, niezależnie od tego czy będzie to 0w20 czy 10w40. Oczywiście jak już wcześniej wspominałem parametr znajdujący się za literą „W” mówi nam o tym, jak lepki jest olej w wysokich temperaturach. Z reguły na okres letni, zaleca się oleje o wyższym parametrze znajdującym się za „w”. Jednak nie jest to regułą. Sprawa trochę bardziej komplikuje się jeśli producent zaleca np. tylko jeden rodzaj oleju. W takiej sytuacji nie mamy możliwości zmiany lepkości na inną. Powinniśmy stosować tylko taki, bez względu na klimat w jakim znajduje się samochód.

Jaki olej do diesla, który ma duży przebieg?

Jak już wcześniej wspomniano w Internecie panuje niezrozumiała moda, która mówi, że jeśli silnik ma przebieg powyżej 150-200 tysięcy to należy przejść na olej 10w40 bądź co gorsza 15w40, nawet jeśli producent zaleca zupełnie inną lepkość. Takie praktyki mogą nie tylko nie pomóc naszemu silnikowi, ale wręcz mu zaszkodzić. Należy sztywno trzymać się tego co mówi sam producent.

Jeśli silnik jest już mocno wyeksploatowany i zaczyna przepalać zbyt duże ilości oleju możemy próbować ratować go olejami przeznaczonymi do silników z dużymi przebiegami. W ofercie marki PMO pojawia się olej PMO 10w40 High Mileage. Jest to olej stworzony specjalnie do silników mocno wyeksploatowanych. Jego specjalnym zadaniem jest rewitalizacja uszczelek, a także specjalna ochrona mocno zużytych elementów, która pomaga w przypadku nadmiernego zużycia oleju.

Kultura pracy silnika diesla czy mamy na nią wpływ?

Kolejną rzeczą, którą moglibyśmy kierować się przy wyborze oleju silnikowego jest kultura pracy silnika. Jak dobrze wiemy silniki te nie uchodzą za zbyt przyjemne dla ucha, szczególnie jeśli weźmiemy pod uwagę stare silniki 4 cylindrowe. Okazuje się, że wybór dobrego oleju również może mieć na to wpływ. O tym jak będzie pracował nasz silnik na danym oleju zależne jest tak naprawdę od dwóch rzeczy. Pierwszą z nich są dodatki uszlachetniające. Oleje o lepszych dodatkach teoretycznie powinny pracować bardziej subtelnie. Praca powinna być bardziej delikatna i miękka. Drugi elementem wpływającym na dźwięk pracy silnika jest rodzaj zastosowanych baz. Niestety oleje oparte tylko i wyłącznie o bazy PAO mogą pracować delikatnie głośniej. Wynika to z tego, że bazy PAO gorzej pochłaniają dźwięki, więc pomimo jej znacznie lepszych parametrów, praca może wydać się twardsza. Na szczęście dobrze dobrane dodatki uszlachetniające potrafią praktycznie wyeliminować ten problem. Kolejnym elementem jest wytrzymałość oleju. Każdy olej wraz ze stale rosnącym przebiegiem ulega „przepracowaniu” więc praca silnika na starym oleju może być delikatnie inna niż na nowym. W przypadku olejów PMO dodatki uszlachetniające i bazy olejowe zostały dobrane w taki sposób aby olej zachowywał jak najdłużej swoje parametry, a kultura pracy w całym okresie eksploatacji była niezmienna. Dużą w tym zasługę mają już wcześniej wspomniane specjalnie dobrane uszlachetniacze i zastosowane dodatki baz PAO, która pomimo mniejszego tłumienia dźwięków są znacznie trwalsze od zwykłych, konwencjonalnych baz.

Na koniec warto dodać, iż silniki wysokoprężne, szczególnie te nowoczesne są bardzo wrażliwe na rodzaj i jakość oleju. W praktyce oznacza to, że trzeba bardzo starannie dokonywać wyboru oleju, stosując tylko produkty najwyższej jakości. Pozwoli to nam uniknąć niemiłych niespodzianek na drodze, a także zapewni prawidłowe funkcjonowanie podzespołów przez długi czas.

Oleje silnikowe PMO